میزان آمادگی برای مدیریت بحران در کشور...
به اندازه کافی وجود دارد.
پیشرفت داشته اما با مطلوب فاصله دارد.
در حد صفر است و عقب گرد هم داشته است.
 
داخلی سیاست گزارش
تاریخ انتشار : يکشنبه ۲۶ آبان ۱۳۹۸ ساعت ۰۰:۴۱
 
 
استاد دانشگاه تهران:
رسانه‌های برون‌مرزی ایران باید دست‌های پشت پرده آشوب‌های عراق و لبنان را نشان دهند
ابتدا مردم سودان سپس مردم کشورهای دیگر ازجمله لبنان و آنگاه عراق برای مطالبات به‌حق معیشتی خویش دست به اعتراض و تظاهرات زدند. این حق هر ملتی است که از نحوه اداره کشورش انتقاد کند اما آنچه عجیب است فعالیت شبکه‌های فراملیتی بود. این تلویزیون‌ها، آتشی تندتر از آنانی داشتند که به خاطر بیکاری، فقر و مسکن به خیابان آمده بودند. این رسانه‌ها نه قصد یاری مردم را داشتند نه پیگیر مطالبات آن‌ها بودند، بلکه تلاش کردند تا تظاهرات در هر کشور عربی را مصادره کرده و آن را به آشوب و ضربه زدن به دولت آن کشور تبدیل کنند. اما حقیقت ماجرا چه بود و چه باید کرد؟ برای آگاهی از وضعیت تأثیرگذاری رسانه‌ها به نفع یا ضرر ملت‌های منطقه و نیز نقشی که شبکه‌های برون‌مرزی کشورمان نظیر پرس تی‌وی و العالم در این میان می‌توانند ایفا کنند، آنا به گفت‌وگو با کیومرث یزدان پناه استاد ژئوپولتیک دانشگاه تهران پرداخته که به شرح ذیل است.

تأثیر رسانه‌های کشورهای جریان سلطه در ناآرامی‌های عراق، سودان و لبنان را چگونه ارزیابی می‌کنید؟
امروزه رسانه‌های چندوجهی و متراکم که در فضای مجازی هم نمود دارند، یکی از ارکان قدرت ملی و یکی از ستون‌های قدرتمند اجتماعی به شمار می‌آیند.
این رکن قدرت به دلیل توان بالای اثرگذاری در محیط‌های اجتماعی به بازوی فشار و سلطه در جهان معاصر تبدیل‌شده است. نمود این قدرت نرم در اعمال فشار، افشاگری، مداخله و ایجاد التهاب مدنی ظاهر می‌شود. در تحولات اخیر کشورهای عراق، لبنان و سودان شاهد سطح وسیعی از پشتیبانی رسانه‌های کشورهای مداخله‌گر منطقه‌ای و فرا منطقه‌ای در تبدیل اعتراض‌های معیشتی به اغتشاش خیابانی برای تغییر مسیر خواست‌های اصلی مردم بودیم.
ازاین‌رو در عصر حاضر رسانه‌های بدون مهار در فضای مجازی در تمام عرصه‌های اجتماعی و سیاسی فعال هستند. رسانه‌ها در این عرصه در دو نقش مثبت و منفی ظاهرشده و مأموریت‌های خاص بر اساس دستورات اتاق‌های فرماندهی موردنظر انجام می‌دهند.
با توجه به این میزان اثرگذاری رسانه‌ها، امروزه بخشی از مأموریت‌های اصلی در مداخلات سیاسی و امنیتی توسط قدرت‌های بزرگ به‌واسطه همین رکن قدرتمند یعنی رسانه صورت می‌پذیرد.
نقش شبکه پرس تی‌وی در موقعیت حال حاضر منطقه چیست؟
با توجه به اهمیت چندجانبه تحولات عراق برای ایران و آثار و پیامدهای آن در سطوح مختلف، بسیار ضروری است که رسانه‌های ایرانی به‌ویژه شبکه پرس تی‌وی بر سهم خود در اطلاع‌رسانی درست و مدیریت راهبردی اخبار نسبت به تحولات منطقه به‌ویژه عراق و لبنان بیفزایند.
بررسی‌های میدانی نشان می‌دهد که پوشش رسانه‌ای این حوادث از طرف برخی رسانه‌های وابسته به آمریکا، اسرائیل، عربستان و برخی از دیگر کشورهای عربی برای به هم ریختن اوضاع سیاسی عراق نقش مؤثری داشتند. این رسانه‌ها به‌نوعی سازمان‌یافته و تحت مدیریت یکپارچه عمل کرده‌اند، درنتیجه مسئولیت ایران و شبکه‌های برون‌مرزی آن ازجمله پرس تی‌وی، در آگاه‌سازی صحیح مردم عراق از اندیشه‌های معاندان و صحنه‌گردانان تحولات سیاسی جریان سلطه، بیش از گذشته و مضاعف می‌شود.
با این اوصاف شبکه‌های برون‌مرزی ایران چه اولویت‌هایی برای حفظ منافع ملی باید در پیش گیرند؟
ماهیت تحولات سیاسی عراق، ابعاد گسترده امنیتی آن، وجود هزار و ۶۰۴ کیلومتر مرز مشترک این کشور با ایران و ده‌ها تعلق‌خاطر عمیق میان دو ملت، جمهوری اسلامی ایران را مجبور می‌سازد همواره حامی همه‌جانبه حفظ ثبات در عراق باشد.
شبکه‌های ایرانی مانند پرس تی‌وی و العالم باید با ایجاد پوشش رسانه‌ای قوی به بررسی تحولات پرداخته و از همه مهم‌تر با روشنگری، به بازگشت آرامش در عراق و ناکام گذاشتن دسیسه‌های دشمنان ملت عراق اهتمام همه‌جانبه داشته باشد.
به نظر شما در این شرایط فضای مجازی کشورهای منطقه چه نقشی دارند؟
ورود شبکه‌های اجتماعی به‌عنوان یک متغیر ثانویه به اعتراضات عراق و لبنان باعث شد تا برخلاف پیش‌بینی اولیه کارشناسان، مسیر تحولات به سمت خطرناکی حرکت کند. ازجمله درگیری‌های سخت که یکی از آن‌ها تشویق معترضان برای ورود به خشونت‌های خیابانی و حمله‌های خونین بود.
تردیدی نیست که فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی دارای قابلیت ویژه‌ای برای استفاده از ظرفیت‌های متعدد هستند. یکی از این کارکردها بازنشر مطالب شبکه‌های جریان سلطه در میان مردم به نحوی است که مخاطب ناآگاه تصور کند این محتوا به‌صورت مردمی و اتفاقی تهیه‌شده. حال آنکه از قبل طرح‌ریزی و صحنه‌سازی شده است.
چه موانعی بر سر راه رشد فعالیت رسانه‌های ایران نظیر العالم و پرس تی‌وی در کشورهای منطقه وجود دارد؟
جو شدید روانی ایجادشده توسط رسانه‌های مجهز و پرقدرت غربی مانند بی‌بی‌سی و تلویزیون‌های عربی مانند العربیه از موانع اصلی است که به دلیل امکانات و منابع مالی قوی، رقیبی جدی بر سر راه فعالیت‌های رسانه‌ای برون‌مرزی ایران به شمار می‌آیند.
با توجه به نقش مسلم رسانه‌ها در مدیریت میدانی تحولات در عراق، هرگونه قصور در حضور فعال و اثرگذار در کشورهای عراق و لبنان می‌تواند تبعات سیاسی و هزینه‌های فراوانی برای ایران در پی داشته باشد و قدرت نفوذ ایران را در عرصه ژئوپولتیک جنوب غرب آسیا به نحو چشمگیری کاهش دهد.
آیا حضور قوی رسانه‌ای شبکه‌هایی مانند پرس تی‌وی در فضای فکری کشورهای منطقه می‌تواند تهدیدات را به فرصت تبدیل سازد؟
پرس تی‌وی اگرچه در عرصه رسانه‌ای نسبت به بسیاری از شبکه‌های برون‌مرزی متفاوت و جسورانه عمل می‌کند و معمولاً در مرکز تحولات بوده و در خط مقدم حوادث و اتفاقات گوناگون به رسالت ممتاز رسانه‌ای مشغول است، اما باید پذیرفت که رقبای این شبکه بین‌المللی، قدرتمند هستند و به‌راحتی نمی‌توان فعالیت پرسرعت آن‌ها را مهار کرد.
با همه این مشقت‌های رسانه‌ای باید گفت که رسانه‌های تصویری همچون پرس تی‌وی و العالم باید همچنان در قلب حوادث و اتفاقات بوده و با حضور مستمر و جسورانه خود به مدیریت میدانی حوادث بپردازند.
با این حساب راهکار تقویت حضور رسانه‌ای در کشورهای منطقه به‌ویژه حوزه ژئوپولتیک ایران را در چه عواملی می‌دانید تا بیشتر ثمربخش باشد؟
شبکه‌هایی مانند پرس تی‌وی، سحر، الکوثر، العالم با فعالیت هنرمندانه خود باید دست‌های پشت پرده را که علیه همگرایی منطقه‌ای و ثبات کشورها فعالیت می‌کنند، افشا کنند. به‌بیان‌دیگر پوشش به‌موقع رسانه‌ای و سطح اول خروجی‌های خبری بودن شرط اصلی برای تقویت رسانه در منطقه پیرامون ایران است. رسانه‌ها باید نسبت به اهمیت ژئوپولتیک پیرامون ایران حساس بوده و بر اساس اولویت‌های تعریف‌شده اقدام به فعالیت خبری و اطلاع‌رسانی کنند. فعالیت منطبق بر نیازهای جامعه مخاطب در هر موقعیت زمانی از دیگر رویکردهایی است که می‌تواند موردتوجه قرار گیرد.

کد مطلب: 111608
 
Share/Save/Bookmark